DİŞ ETİ HASTALIĞI ÜSTÜNE BİLMENİZ GEREKENLER:

Diş eti iltihabı (piyore) nedir?
Periodontitis ya da halk arasında bilinen adı ile ‘piyore’ dişleri saran kemik ve diş eti dokularının iltihabıdır. Dişler ağız içinde görebildiğimiz kron kısmı ve çene içine gömülmüş kökten oluşmuştur. Kökler kemik için de ince lifler yardımı ile tutunmaktadır. Bunun yanında çene kemiğinin iç yüzünü saran pembe diş etide dişin boyun kısmına yapışır. Diş eti iltihabı sadece gözle görülen diş etini değil, kemik dokuyu da etkileyeceğinden kontrol altına alınmayan bir diş eti rahatsızlığı sonuçta çürüksüz dişlerin sallanmasına ve çekilmesine neden olacaktır.

Diş eti iltihabı nasıl başlar?
Dental plak da denilen mikrop tabakasının dişler üzerinde birikmesine izin verilirse bu tabaka içinde yaşayan bakteriler tarafından üretilen zararlı maddeler diş etlerinde iltihaba yol açar. Diş eti hastalığının bu erken dönemine ‘gingivitis’ denir. Gingivitis aşaması resim 1’de görüldüğü gibi hafif kızarıklıkla kendini belli edebileceği gibi görüntü olarak daha hafifte olabilir.

Dental plak nedir?
‘Dental plak’ dişler üzerinde düzenli olarak biriken mikrop tabakasıdır. Bu tabaka istenmeyen 2 şeyi oluşturur.

• Diş çürüğü
• Diş eti hastalığı

Dental plak yumuşak ve renksizdir. Bu nedenle belli bir kalınlığa ulaşmadan görülemez. Yoğun olarak dişlerin araları ve diş eti – diş sınırında birikir. Bu tabakanın oluşumu engellenemez, ancak her gün düzenli dikkatli ve yeterli diş fırçalamak ile diş ve diş etlerine zarar verecek miktarda birikmesi önlenir. Diş araları gibi fırçanın ulaşamadığı bölgelerdeki plak, diş ipi ile temizlenir.

Sağlıklı diş eti nasıl görünür?
Sağlıklı diş eti pembe ve dişleri sıkıca sarar durumdadır.

Diş eti hastalıklarına sık rastlanılır mı?
Evet diş çürüğünden daha sık. Neredeyse tüm erişkinler bir dereceye kadar bu hastalıktan etkilenir ve birçok vaka da hiç çürüğü olmayan dişler sadece sallandıkları için çekilirler.

İltihaplı diş etinin görünümü nasıldır?
İltihaplı diş eti kırmızı ve / veya sis görünümündedir. Fırçalarken kanayabilir.

Diş eti iltihabının belirtileri nelerdir?
Diş eti rahatsızlıkları bazen fark edilemeden çok ilerlemiş olabilir. Bununla birlikte aşağıdaki belirtilerin bir ya da birkaçının bir arada gözlenmesi diş eti rahatsızlığı olasılığını akla getirmektedir.

• Ağız kokusu
• Kırmızı ve sis diş etleri
• Ağızda tat bozukluğu
• Diş etlerinin çekilerek diş kökünün açığa çıkması
• Sallanan dişler
• Zamanla eğilen ya da çarpıklaşan dişler
• Diş eti kanaması (diş fırçalarken ya da kendiliğinden)

Diş eti iltihabı tedavi edilir mi?
Evet. Ancak tedavi iltihabın ne derece ilerlediğine bağlıdır. Sadece ‘gingivitis’ safhasında yapılan tedavi yüksek başarı sağlar. Tedavi süresince, diş hekiminiz dişlerinizi diş taşından arındırıp diş fırçalama tekniğinizi en iyi hale getirecektir. Bundan sonraki sorumluluk size düşmektedir. Usulüne uygun yaptığınız temizlik, diş etlerini, pembe ve sağlıklı görüntüsüne kavuşturacaktır. Ancak tedaviye en kısa sürede başlanması şarttır.

Ağızdaki tüm dişler iltihaptan eşit olarak etkilenir mi?
Hayır. Temiz tutulabilen dişlerin etrafında diş eti rahatsızlığı görülmez. Hastalık, genellikle temizlenmesi zor olan arka dişler ve diş aralarında gözlenir.
Diş eti iltihabı nasıl yayılır?
Zaman içinde diş yüzeyine tutunan dental plak diş eti seviyesinin altına uzanır ve iltihabı olayı yayar. Bu durum genellikle çok yavaş ilerler ve dişe destek olan kemiğin harabiyeti ile birlikte diş ile diş eti arasında, normalde çok sığ olması (1-2 mm.) gereken bir boşluk oluşumuna neden olur. Bu ‘periodontal cep’ iltihabın yayılması ile daha da derinleşir.
İşte ‘periodontitis’ diş eti hastalığının bu dönemine verilen adıdır. Yıkıma uğrayan kemik miktarı arttıkça dişler artan oranda sallanmaya başlar. Diş eti ceplerinin derinleşmesi çoğu zaman beraberinde diş eti apselerinin oluşumuna neden olur. Bazı durumlarda da kemiğin erimesini takiben diş eti çekilir ve kökler görünecek şekilde ortaya çıkar. İltihabın bu derece ilerlemesi genelde ağrısız olduğu için hasta, olayın farkında olmayabilir.

İlerlemiş diş eti hastalığı (periodontitis) tedavisi nasıl yapılır?

Tedavi size uygun diş fırçalama ve diş ipi kullanma tekniklerinin öğretilmesi ile başlar. Daha sonra ki basamak ise doktorunuz tarafından dişleriniz üzerindeki diş taşı ve dental plakın temizlenmesidir. Bu işlem genellikle birkaç randevu gerektirir. Tedaviniz bittikten sonra, üzerinize düşen diş ve ağız temizliğini yaparsanız diş etlerindeki kırmızılık ve şişliğin ortadan kalktığını ve sallanan dişlerinizin çene kemiğinize daha iyi tutunduğunu izleyebilirsiniz. Bazı ileri durumlarda ameliyat olmanız doktorunuz tarafından önerilebilir. Böyle bir öneri ile karşılaştıysanız detaylı bilgi almak için lütfen diş eti uzmanımız ile görüşünüz.
Diş eti ameliyatından sonra neler beklemeliyim?
Diş eti ameliyatları ve diştaşı temizliği işleminden sonra diş eti iyileşmesinin doğal sonucu olarak diş etleri bir miktar küçülürler. İşte bu nedenle bazı vakalarda dişler uzamış gibi görünür. Tedavi öncesi hastalık ne kadar ileri ise bu küçülme miktarı o kadar fazladır. Bu durum hastaları sadece estetik olarak değil sıcak-soğuk hassasiyeti şeklinde de rahatsız eder. Bu hassasiyet zamanla kendiliğinden azalabileceği gibi yüksek florür içeren diş macunlarının kullanılması ile de ortadan kaldırılabilir. Diş eti ameliyatlarından sonra dişler eskisine göre daha fazla sallanma gösterebilirler ancak bu 2-3 ay içinde tamamen ortadan kalkar.

Diş eti hastalığının tek sebebi dental plak mıdır?
Hem evet, hem hayır. Bazı insanların vücut savunma mekanizması çok gelişmiştir ve dişlerini fırçalamasalar bile çok ciddi boyutta diş eti rahatsızlığına yakalanmazlar. Bazıları ise diğer her yönden çok sağlıklı olsalar bile, diş eti rahatsızlığına karşı dirençleri düşüktür ve ancak çok iyi bir ağız temizliği alışkanlığı ile hastalığa karşı koyabilirler.

Dişlerimi düzenli fırçalamama rağmen neden diş eti hastalığına yakalandım?
Büyük olasılıkla fırçalamayı tam ve etkin olarak yerine getiremiyorsunuz. Çoğumuz dişler ile diş etlerinin birleştiği bölgeyi tam anlamıyla temizlemenin ne kadar zor olduğunu bilmeyiz. Bu nedenle belki de fırçalama tekniğiniz ve sürenizin bir uzman yardımı ile düzeltilmeye ihtiyacı vardır. Ayrıca diş fırçasının kıllarının dişler arasına giremeyeceği, buraların ancak diş ipi ile temizlenebileceğini hatırlamalısınız.

Tartar ile plak aynı şey midir?
Hayır. Tartar ya da bilimsel adı ile kalkülüs dental plağın değişik bir şeklidir. Tartar, tükürük içinde bulunan kalsiyumun dental plak ile birleşip, sertleşerek dişler üzerine yapışması halidir. Tartar en sık alt ön dişlerin arka yüzeyinde birikir. Bir kez oluşması halinde tartar ancak diş hekimi ya da diş eti hastalıkları uzmanı (periodontolog) tarafından temizlenebilir. Anti-tartar özelliği olan diş macunları oluşmuş tartarı ortadan kaldıramaz. Bir kalınlığa ulaşmadan görülemez. Yoğun olarak dişlerin araları ve diş eti – diş sınırında birikir. Bu tabakanın oluşumu engellenemez, ancak her gün düzenli, dikkatli ve yeterli diş fırçalamak ile diş ve diş etlerine zarar verecek miktarda birikmesi önlenir. Diş araları gibi fırçanın ulaşamadığı bölgelerdeki plak, diş ipi ile temizlenir.
UNUTMAYIN! KENDİ DİŞ VE DİŞ ETİ SAĞLIĞINIZI KORUMAK, DİŞ HEKİMİNİZİN OLDUĞU KADAR SİZİN DE SORUMLULUĞUNUZDUR. LÜTFEN MUCİZE BEKLEMEYİN. DİŞ ETİ HASTALIKLARI UZMANI DOKTORUNUZ TARAFINDAN UYGULANAN DİŞ ETİ TEDAVİSİNDEN SONRA, DİŞ ETİ VE DESTEK DOKULARINIZIN SAĞLIĞI, ANCAK SİZİN AĞIZ BAKIMINA GÖSTERDİĞİNİZ İLGİ ÖLÇÜSÜNDE BAŞARILI OLABİLİR

---